Cách Tính Thuế TNDN 2026: Hướng Dẫn Chi Tiết Có Ví Dụ Thực Tế

Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) là nghĩa vụ tài chính quan trọng mà mọi doanh nghiệp hoạt động tại Việt Nam phải thực hiện. Năm 2026, nhiều doanh nghiệp vẫn còn lúng túng trong việc tính toán chính xác số thuế phải nộp, dẫn đến sai sót hoặc bị phạt. Bài viết này hướng dẫn chi tiết cách tính thuế TNDN 2026 kèm ví dụ cụ thể.

1. Thuế TNDN Là Gì? Đối Tượng Nộp Thuế

Thuế thu nhập doanh nghiệp là loại thuế trực thu, đánh vào phần thu nhập chịu thuế của tổ chức, doanh nghiệp sau khi trừ đi các khoản chi phí hợp lệ.

Đối tượng nộp thuế TNDN bao gồm:

• Doanh nghiệp được thành lập theo pháp luật Việt Nam (công ty TNHH, cổ phần, hợp danh, tư nhân)
• Doanh nghiệp nước ngoài có cơ sở thường trú tại Việt Nam
• Tổ chức kinh tế khác có hoạt động sản xuất kinh doanh
• Đơn vị sự nghiệp có thu nhập từ hoạt động sản xuất kinh doanh

Doanh nghiệp vừa và nhỏ có doanh thu dưới 3 tỷ đồng/năm và không quá 10 lao động có thể thuộc diện miễn thuế theo các quy định hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ.

2. Công Thức Tính Thuế TNDN 2026

Công thức tổng quát tính thuế TNDN:

Thuế TNDN phải nộp = Thu nhập tính thuế × Thuế suất

Trong đó:

Thu nhập tính thuế = Thu nhập chịu thuế − Thu nhập được miễn thuế − Các khoản lỗ được chuyển

Thu nhập chịu thuế = Doanh thu − Chi phí được trừ + Các khoản thu nhập khác

Thuế suất thuế TNDN năm 2026:

• 20%: Thuế suất phổ thông áp dụng cho đa số doanh nghiệp
• 32% – 50%: Áp dụng cho hoạt động tìm kiếm, thăm dò, khai thác dầu khí và tài nguyên quý hiếm
• Ưu đãi 10%, 15%, 17%: Áp dụng cho doanh nghiệp trong lĩnh vực ưu tiên, vùng khó khăn, khu công nghiệp

3. Ví Dụ Tính Thuế TNDN Cụ Thể

Ví dụ 1: Công ty TNHH thương mại

Công ty ABC có doanh thu năm 2025 là 10 tỷ đồng, tổng chi phí hợp lệ là 7,5 tỷ đồng, thu nhập khác là 200 triệu đồng, không có thu nhập miễn thuế và không có lỗ chuyển.

• Thu nhập chịu thuế = 10 tỷ − 7,5 tỷ + 200 triệu = 2,7 tỷ đồng
• Thu nhập tính thuế = 2,7 tỷ − 0 − 0 = 2,7 tỷ đồng
• Thuế TNDN phải nộp = 2,7 tỷ × 20% = 540 triệu đồng

Ví dụ 2: Doanh nghiệp có lỗ từ năm trước

Công ty XYZ năm 2024 lỗ 300 triệu, năm 2025 có thu nhập chịu thuế 1,5 tỷ. Khoản lỗ được chuyển là 300 triệu.

• Thu nhập tính thuế = 1,5 tỷ − 300 triệu = 1,2 tỷ đồng
• Thuế TNDN = 1,2 tỷ × 20% = 240 triệu đồng

4. Chi Phí Được Trừ Và Không Được Trừ Khi Tính Thuế TNDN

Đây là điểm mấu chốt nhiều doanh nghiệp thường mắc sai sót. Để chi phí được trừ khi tính thuế TNDN, chi phí đó phải đáp ứng đồng thời 3 điều kiện:

• Điều kiện 1: Chi phí thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh
• Điều kiện 2: Có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp
• Điều kiện 3: Thanh toán không dùng tiền mặt đối với giao dịch từ 20 triệu đồng trở lên

Các khoản chi phí KHÔNG được trừ phổ biến:

• Khấu hao tài sản cố định không đúng quy định
• Chi phí lương không được trả thực tế
• Phạt vi phạm hành chính, phạt thuế
• Chi phí không có hóa đơn chứng từ hợp lệ
• Chi phí tiếp khách vượt mức 15% tổng chi phí được trừ

5. Thời Hạn Nộp Thuế TNDN Và Quyết Toán Năm

Doanh nghiệp có 2 nghĩa vụ nộp thuế TNDN trong năm:

• Tạm nộp thuế theo quý: Chậm nhất ngày 30 của tháng đầu quý tiếp theo. Mức tạm nộp tối thiểu bằng 80% số thuế phải nộp theo quyết toán năm.
• Quyết toán thuế năm: Chậm nhất ngày 31/3 của năm dương lịch tiếp theo (hoặc 90 ngày từ khi kết thúc năm tài chính)

Lưu ý: Nếu tổng số thuế tạm nộp thấp hơn 80% số phải nộp theo quyết toán, phần chênh lệch sẽ bị tính tiền chậm nộp 0,03%/ngày.

Câu Hỏi Thường Gặp

Doanh nghiệp mới thành lập có phải nộp thuế TNDN ngay không?

Doanh nghiệp mới thành lập vẫn phải thực hiện nghĩa vụ thuế TNDN từ khi bắt đầu hoạt động kinh doanh. Tuy nhiên, nhiều loại hình doanh nghiệp trong các lĩnh vực ưu đãi được miễn, giảm thuế trong những năm đầu. Cần kiểm tra cụ thể loại hình và địa bàn hoạt động để xác định ưu đãi áp dụng.

Lỗ có được chuyển sang năm sau không?

Có, khoản lỗ phát sinh trong năm được chuyển toàn bộ và liên tục vào thu nhập chịu thuế của các năm tiếp theo. Thời gian chuyển lỗ tối đa là 5 năm liên tiếp kể từ năm tiếp theo năm phát sinh lỗ. Hết thời hạn 5 năm, phần lỗ còn lại sẽ không được chuyển tiếp.

Khi nào phải quyết toán thuế TNDN trước hạn?

Doanh nghiệp phải quyết toán thuế TNDN trước hạn trong các trường hợp: chia tách, sáp nhập, hợp nhất, chuyển đổi loại hình, giải thể, phá sản, hoặc chấm dứt hoạt động. Thời hạn quyết toán là trong vòng 45 ngày kể từ ngày có quyết định.

Kết Luận

Việc tính đúng và nộp đủ thuế TNDN không chỉ giúp doanh nghiệp tránh bị phạt mà còn đảm bảo sức khỏe tài chính lành mạnh. Với các quy định ngày càng phức tạp, nhiều doanh nghiệp lựa chọn sử dụng dịch vụ kế toán chuyên nghiệp để an tâm về nghĩa vụ thuế.

Nếu doanh nghiệp bạn cần tư vấn về dịch vụ kế toán thuế trọn gói hoặc kiểm toán báo cáo tài chính, đội ngũ iGlobal sẵn sàng hỗ trợ.

👉 Liên hệ iGlobal – Hotline: 0932 796 879

Bài viết liên quan:

• Công ty nào cần phải kiểm toán bắt buộc?
• Dịch vụ kế toán trọn gói 2026: Lợi ích và chi phí
• Liên hệ tư vấn miễn phí