Giảm Thuế GTGT 8% 2026: Đối Tượng Và Cách Xử Lý Hóa Đơn Sai

Đội ngũ chuyên gia iGlobal · Cập nhật lần cuối: Tháng 8/2026

Chính sách giảm thuế GTGT từ 10% xuống 8% tiếp tục áp dụng đến hết ngày 31/12/2026 theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP, hướng dẫn Nghị quyết 204/2025/QH15 của Quốc hội. Đây là lần gia hạn thứ tư của chính sách giảm thuế GTGT kể từ năm 2022, nhưng nhiều doanh nghiệp vẫn lúng túng khi xác định hàng hóa nào được giảm, hàng hóa nào không, dẫn đến xuất sai thuế suất trên hóa đơn điện tử và bị truy thu, xử phạt. Bài viết dưới đây tổng hợp đầy đủ đối tượng áp dụng, danh mục loại trừ và quy trình xử lý khi phát hiện hóa đơn sai thuế suất.

Giảm thuế GTGT 8% là gì?

Giảm thuế GTGT 8% là chính sách giảm 2% thuế suất giá trị gia tăng, từ mức 10% xuống còn 8%, áp dụng cho phần lớn hàng hóa, dịch vụ đang chịu thuế suất 10% trên thị trường. Chính sách được Chính phủ ban hành lần đầu từ năm 2022 nhằm kích cầu tiêu dùng, hỗ trợ doanh nghiệp phục hồi sản xuất kinh doanh, và đã được gia hạn liên tục qua các năm 2023, 2024, 2025.

Lần gia hạn gần nhất theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP ngày 30/6/2025 kéo dài thời gian áp dụng thêm 18 tháng, từ 1/7/2025 đến hết 31/12/2026, thay vì chỉ 6 tháng như các lần trước. Việc giảm thuế được áp dụng thống nhất tại tất cả các khâu: nhập khẩu, sản xuất, gia công và kinh doanh thương mại — nghĩa là toàn bộ chuỗi cung ứng của một mặt hàng thuộc diện giảm thuế đều được hưởng mức 8%, không chỉ riêng khâu bán lẻ cuối cùng.

Doanh nghiệp nào được áp dụng thuế suất 8%?

Mọi doanh nghiệp, hộ kinh doanh nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ, có kinh doanh hàng hóa dịch vụ không thuộc danh mục loại trừ, đều được áp dụng thuế suất 8%, không phân biệt quy mô doanh thu hay ngành nghề đăng ký kinh doanh.

Cụ thể, doanh nghiệp sản xuất, thương mại, xây dựng, dịch vụ ăn uống, vận tải, may mặc, nông sản chế biến, thiết bị điện tử, vật liệu xây dựng thông thường (không phải sản phẩm kim loại)… đều nằm trong diện được giảm. Doanh nghiệp cần rà soát lại toàn bộ danh mục hàng hóa, dịch vụ đang kinh doanh, đối chiếu với mã ngành và mã HS trong phụ lục Nghị định để áp đúng thuế suất ngay từ khâu lập hóa đơn, tránh phải điều chỉnh về sau.

Những hàng hóa, dịch vụ nào KHÔNG được giảm thuế?

8 nhóm ngành sau đây vẫn giữ nguyên thuế suất 10%, không được giảm xuống 8%: viễn thông; hoạt động tài chính; ngân hàng; chứng khoán; bảo hiểm; kinh doanh bất động sản; sản phẩm kim loại; sản phẩm khai khoáng (trừ than); và hàng hóa, dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt (trừ xăng).

Danh mục chi tiết theo mã ngành kinh tế và mã HS hàng hóa được liệt kê đầy đủ tại Phụ lục I và Phụ lục II ban hành kèm Nghị định 174/2025/NĐ-CP. Đây là điểm doanh nghiệp hay nhầm lẫn nhất — ví dụ một công ty xây dựng bán vật liệu kim loại (thép xây dựng, tôn, nhôm) thì phần doanh thu từ sản phẩm kim loại vẫn phải chịu 10%, trong khi phần dịch vụ thi công xây dựng vẫn được giảm 8%. Doanh nghiệp kinh doanh đa ngành cần tách riêng doanh thu từng nhóm hàng hóa để áp đúng thuế suất trên từng dòng hóa đơn.

Cách áp dụng thuế suất 8% trên hóa đơn điện tử

Khi lập hóa đơn điện tử, doanh nghiệp phải ghi rõ thuế suất 8% (hoặc 10% nếu thuộc diện loại trừ) trên từng dòng hàng hóa, dịch vụ tương ứng, không được ghi chung một mức thuế suất cho toàn bộ hóa đơn nếu hóa đơn có nhiều mặt hàng thuộc các nhóm thuế suất khác nhau.

Quy trình thực hiện gồm 3 bước: (1) Xác định chính xác mã ngành/mã HS của từng hàng hóa, dịch vụ bán ra; (2) Đối chiếu với Phụ lục I, II Nghị định 174/2025/NĐ-CP để phân loại thuộc diện giảm 8% hay giữ 10%; (3) Cấu hình phần mềm hóa đơn điện tử để tự động áp đúng thuế suất theo từng mã hàng hóa, hạn chế sai sót do nhập thủ công. Tham khảo thêm quy định về hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền nếu doanh nghiệp thuộc đối tượng bán lẻ trực tiếp đến người tiêu dùng. Kế toán nên cập nhật danh mục hàng hóa trong phần mềm kế toán ngay khi Nghị định mới có hiệu lực, tránh tình trạng xuất hóa đơn theo thói quen cũ.

Xuất hóa đơn sai thuế suất — xử lý thế nào?

Khi phát hiện hóa đơn ghi sai thuế suất (nhầm 10% thành 8% hoặc ngược lại), doanh nghiệp phải lập văn bản thỏa thuận ghi rõ sai sót trong vòng 7 ngày kể từ ngày phát hiện, sau đó lập hóa đơn điều chỉnh theo hướng dẫn tại Thông tư 20/2026/TT-BTC và Nghị định 70/2025/NĐ-CP về hóa đơn, chứng từ. Quy trình chi tiết tương tự cách xử lý hóa đơn điện tử sai sót nói chung mà iGlobal đã hướng dẫn.

Quy trình 4 bước xử lý:

1. Lập biên bản/văn bản thỏa thuận giữa bên bán và bên mua, ghi rõ hóa đơn số, ký hiệu, ngày lập bị sai và nội dung sai (sai thuế suất).
2. Bên bán lập hóa đơn điều chỉnh, ghi rõ điều chỉnh tăng hoặc giảm cho hóa đơn gốc, thể hiện đúng thuế suất và số tiền thuế chênh lệch.
3. Bên bán kê khai điều chỉnh thuế GTGT đầu ra trên tờ khai của kỳ tính thuế phát hiện sai sót (không kê khai lùi vào kỳ đã nộp tờ khai).
4. Bên mua căn cứ hóa đơn điều chỉnh để kê khai điều chỉnh thuế GTGT đầu vào tương ứng, đảm bảo khớp số liệu với bên bán.

Mức phạt khi sai thuế suất GTGT là bao nhiêu?

Nếu sai thuế suất dẫn đến thiếu số thuế phải nộp, doanh nghiệp có thể bị phạt tối thiểu 20% số tiền thuế khai thiếu cộng tiền chậm nộp theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP. Tuy nhiên, cơ quan thuế thường xem xét miễn phạt nếu doanh nghiệp chứng minh được đây là nhầm lẫn khách quan khi áp dụng danh mục giảm thuế và đã chủ động điều chỉnh, kê khai bổ sung trước khi có quyết định thanh tra, kiểm tra. Ngoài rủi ro sai thuế suất, doanh nghiệp cũng cần lưu ý mức phạt chậm nộp tờ khai thuế theo số ngày chậm để tránh cộng dồn nhiều khoản phạt trong cùng kỳ quyết toán.

Tình huống	Hậu quả	Cách khắc phục
Xuất 10% thay vì 8% (thu thừa của khách)	Không bị phạt nếu điều chỉnh kịp thời, hoàn trả chênh lệch cho khách	Lập hóa đơn điều chỉnh giảm, hoàn tiền thuế thu thừa
Xuất 8% thay vì 10% (thu thiếu, nộp thiếu thuế)	Phạt tối thiểu 20% số thuế thiếu + chậm nộp 0,03%/ngày	Điều chỉnh tăng, nộp bổ sung thuế trước khi bị thanh tra
Chưa phát hiện, bị cơ quan thuế thanh tra phát hiện trước	Phạt cao hơn, có thể kèm phạt hành vi khai sai dẫn đến thiếu thuế	Chủ động rà soát định kỳ để tránh rơi vào trường hợp này

So sánh 4 mức thuế suất GTGT hiện hành

Thuế suất	Đối tượng áp dụng
0%	Hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu, vào khu phi thuế quan (có đủ hồ sơ chứng từ)
5%	Nước sạch, thiết bị y tế, sách giáo dục, nông sản chưa qua chế biến sâu…
8%	Hàng hóa, dịch vụ thuộc diện thuế suất 10% được giảm 2% (áp dụng đến 31/12/2026)
10%	Viễn thông, tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, bất động sản, kim loại, khai khoáng, hàng chịu thuế TTĐB và hàng hóa dịch vụ thông thường khác

Câu Hỏi Thường Gặp (FAQ)

Giảm thuế GTGT 8% áp dụng đến khi nào?

Áp dụng từ 1/7/2025 đến hết 31/12/2026 theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP. Sau thời điểm này, các nhóm hàng hóa đang được giảm sẽ quay lại mức 10% trừ khi có nghị quyết gia hạn tiếp theo của Quốc hội.

Doanh nghiệp nào không được giảm thuế GTGT xuống 8%?

Viễn thông, tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, kinh doanh bất động sản, sản phẩm kim loại, sản phẩm khai khoáng (trừ than) và hàng hóa dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt (trừ xăng) — chi tiết tại Phụ lục I, II Nghị định 174/2025/NĐ-CP.

Xuất hóa đơn sai thuế suất 8% thành 10% có bị phạt không?

Có thể bị phạt tối thiểu 20% số thuế thiếu theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP nếu dẫn đến thiếu thuế phải nộp, nhưng thường được xem xét miễn phạt nếu chủ động điều chỉnh, kê khai bổ sung trước khi bị thanh tra.

Thời hạn lập biên bản điều chỉnh hóa đơn sai thuế suất là bao lâu?

7 ngày kể từ ngày phát hiện sai sót, theo Thông tư 20/2026/TT-BTC, sau đó lập hóa đơn điều chỉnh và kê khai bổ sung.

Thuế suất GTGT 0% áp dụng cho đối tượng nào?

Hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu, vào khu phi thuế quan, với điều kiện có đủ hợp đồng, tờ khai hải quan và chứng từ thanh toán qua ngân hàng.

Hộ kinh doanh có được áp dụng thuế GTGT 8% không?

Hộ kinh doanh nộp thuế theo phương pháp khấu trừ thì được áp dụng như doanh nghiệp; hộ kinh doanh nộp thuế khoán theo Thông tư 40/2021/TT-BTC không áp dụng trực tiếp mức thuế suất 8%.

Làm sao biết mặt hàng của mình có thuộc diện giảm thuế GTGT 8% hay không?

Đối chiếu mã ngành/mã HS với danh mục loại trừ tại Phụ lục I, II Nghị định 174/2025/NĐ-CP; nếu không thuộc danh mục loại trừ thì mặc nhiên được giảm còn 8%. Nên tham khảo công văn hướng dẫn của Cục Thuế địa phương hoặc đơn vị tư vấn thuế khi không chắc chắn.

Kết luận

Chính sách giảm thuế GTGT 8% theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP kéo dài đến hết 31/12/2026 mang lại lợi ích trực tiếp cho phần lớn doanh nghiệp, nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro xuất sai hóa đơn nếu không rà soát kỹ danh mục loại trừ. Doanh nghiệp nên chủ động cập nhật danh mục hàng hóa trong phần mềm hóa đơn điện tử, đào tạo bộ phận kế toán về cách phân loại, và xử lý kịp thời khi phát hiện sai sót để tránh bị truy thu, xử phạt.