Không Kiểm toán Bắt buộc Theo NĐ 90/2025 – Bị Phạt Bao Nhiêu?

Với việc Nghị định 90/2025/NĐ-CP mở rộng đối tượng kiểm toán bắt buộc sang doanh nghiệp quy mô lớn, nhiều chủ doanh nghiệp lo ngại: Nếu không kiểm toán thì bị phạt bao nhiêu? Hậu quả pháp lý là gì? Bài viết này tổng hợp mức xử phạt và các rủi ro khi không tuân thủ.

1. Mức Phạt Theo Quy định Hiện hành

Theo Nghị định 41/2018/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế toán, kiểm toán:

Ngoài phạt tiền, doanh nghiệp còn bị buộc thực hiện kiểm toán trong thời hạn quy định.

2. Hậu quả Ngoài Tiền Phạt

2.1. Cơ quan Thuế không chấp nhận BCTC

Báo cáo tài chính chưa được kiểm toán (khi thuộc diện bắt buộc) có thể bị cơ quan thuế từ chối khi quyết toán thuế. Doanh nghiệp có thể bị:

• Yêu cầu giải trình bổ sung
• Thanh tra, kiểm tra thuế
• Truy thu thuế nếu phát hiện sai sót

2.2. Mất Uy tín với Ngân hàng và Đối tác

• Ngân hàng từ chối cho vay hoặc tăng lãi suất
• Đối tác, nhà đầu tư mất niềm tin
• Khó tham gia đấu thầu các dự án lớn

2.3. Rủi ro Pháp lý

• Vi phạm Luật Kiểm toán độc lập
• Người đại diện pháp luật có thể bị xem xét trách nhiệm
• Ảnh hưởng đến xếp hạng tín dụng doanh nghiệp

3. So sánh: Chi phí Kiểm toán vs Tiền Phạt

Kết luận: Chi phí kiểm toán luôn rẻ hơn tiền phạt + chi phí khắc phục hậu quả. Thực hiện kiểm toán đúng hạn là lựa chọn thông minh nhất.

4. Thời hạn Nộp BCTC Đã Kiểm toán

• Doanh nghiệp thông thường: 90 ngày kể từ ngày kết thúc năm tài chính (31/03 năm sau)
• Công ty mẹ (BCTC hợp nhất): 90 ngày
• Doanh nghiệp nhà nước: Theo quy định riêng

5. Doanh nghiệp Cần Hành động Ngay

1. Kiểm tra ngay có thuộc diện NĐ 90/2025 không (xem bài hướng dẫn xác định)
2. Liên hệ công ty kiểm toán để ký hợp đồng sớm – tránh mùa cao điểm
3. Rà soát sổ sách từ bây giờ để giảm thời gian và chi phí kiểm toán
4. Đặt lịch kiểm toán trước Q4/2025 để có giá tốt nhất

7. Nguồn Tham khảo

• Luật Gia Luật – Bổ sung đối tượng kiểm toán bắt buộc
• ATA Legal – NĐ 90/2025

6. Câu hỏi Thường gặp

Phạt có áp dụng ngay từ BCTC 2025 không?

Có. Nghị định 90/2025 có hiệu lực từ 14/04/2025 và áp dụng cho BCTC năm tài chính 2025 trở đi. DN không kiểm toán BCTC 2025 sẽ bị xử phạt.

Nếu đang trong quá trình kiểm toán mà quá hạn nộp BCTC thì sao?

DN vẫn phải nộp BCTC tạm thời đúng hạn, sau đó bổ sung BCTC đã kiểm toán. Tuy nhiên, nên ký hợp đồng kiểm toán sớm để tránh tình trạng này.

DN nhỏ có doanh thu dưới 300 tỷ có bị phạt không?

Nếu không thuộc diện kiểm toán bắt buộc (không đáp ứng 2/3 tiêu chí) thì không bị phạt. Tuy nhiên, kiểm toán tự nguyện vẫn được khuyến khích.

Chuỗi bài NĐ 90/2025:

• Tổng quan NĐ 90/2025
• Cách Xác định DN Quy mô Lớn
• Lần đầu Kiểm toán – Chuẩn bị Gì?
• DN 200 Tỷ Có Phải Kiểm toán?

Bài viết khác:

• Nghị định 90/2025: Tổng quan
• Cách Xác định DN Quy mô Lớn
• Chi phí Kiểm toán BCTC